e-library

Εβδομαδιαία Ηλεκτρονική Βιβλιοθήκη Ιδεών

Το e-library είναι μία διαδικτυακή έκδοση του περιοδικού «Κοινωνία Πολιτών». Αποσπάσματα του εβδομαδιαίου ενημερωτικού δελτίου  αναρτώνται στη σελίδα της Ένωσης Πολιτών για την ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ στο facebook. Μπορείτε εδώ να κάνετε like ώστε να βλέπετε τις τρέχουσες δημοσιεύσεις και να ενημερώσετε τους φίλους σας. Συντονισμός: Περικλής Βασιλόπουλος.

52 χρόνια Μεταπολίτευσης

Βίβιαν Ευθυμιοπούλου:  Οι Gen Xers και η Γ´ Ελληνική Δημοκρατία που συμπληρώνει τα 52 της χρόνια. Οι συνθήκες στη χώρα μοιάζουν με τις πιο σκοτεινές ημέρες της κρίσης 

Δεν γνωρίζω ούτε έναν στο περιβάλλον μου που να ανήκει στη Γενιά Χ (γεν. 1965-1980) και να μην έχει σκεφτεί έστω και μία φορά να τα κάνει όλα «μπουρλότο» στην προσωπική και επαγγελματική του ζωή. «Κρίση μέσης ηλικίας», θα πει κάποιος. Προφανώς ναι. Όμως, αν πιστέψω όσα διαβάζω στο διεθνή Τύπο, ειδικά σε Μέσα όπως οι New York Times, το Atlantic, η Wall Street Journal, που απευθύνονται στην μορφωμένη μεσαία και ανώτερη τάξη στη Δύση, οι Gen Xers, βασικώς θέλουν να εγκαταλείψουν τη χώρα τους για να αναζητήσουν «μια ήσυχη ζωή κάπου αλλού» κι έχει ένα ενδιαφέρον να παρατηρήσει κανείς πως απαντούν οι πάσης φύσεως ειδικοί εντός και εκτός εισαγωγικών: τους ενθαρρύνουν να κάνουν μικρές αλλαγές στην καθημερινότητά τους. Αστεία πράγματα, δηλαδή. Δεν έχει βρεθεί ούτε ένας να συνδέσει τη δυσφορία που αισθανόμαστε, με την πολιτική κατάσταση που επικρατεί στις δυτικές χώρες... Οι έρευνες κοινής γνώμης μετρούν τη δυσφορία αλλά η Κοινωνία δεν δείχνει να ενστερνίζεται το αίτημα για μια μεγάλη πολιτική αλλαγή. Προφανώς και ο ρόλος της πολιτικής ηγεσίας είναι καθοριστικός στις εξελίξεις αλλά οι πολιτικές ηγεσίες ξεπετάγονται μέσα από κοινωνίες που προκρίνουν την ανάγκη για σαρωτικές αλλαγές, αντί να πορεύονται με σκυμμένο το κεφάλι. Το αίτημα η Ελλάδα να διευρύνει τα κεκτημένα της Μεταπολίτευσης είναι ακόμα ζωντανό μόνο που πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι περνάει μέσα από εμάς τους ίδιους. Δείτε εδώ το άρθρο (news247.gr, 24/7).

Κωστής Κορνέτης: Οι «δεύτερες ζωές» της Μεταπολίτευσης

Η ιστοριογραφία έχει προ πολλού μετατοπίσει το ενδιαφέρον της πέρα από τέτοιου είδους διλήμματα. Αρχικά αναγνώρισε πως η Γ΄ Ελληνική Δημοκρατία δεν γεννήθηκε μέσα σε μία ημέρα, αλλά συγκροτήθηκε σταδιακά ως «μακρά μετάβαση», μέσα από συγκρούσεις, διαπραγματεύσεις και κοινωνικούς μετασχηματισμούς... Καλούμαστε να κατανοήσουμε πώς αυτή η εμπειρία μεταδίδεται, πώς μετασχηματίζεται, ποια στοιχεία διατηρούνται, ποια λησμονούνται και ποια αποκτούν νέο νόημα. Με άλλα λόγια, δεν αρκεί να μελετήσουμε τη Μεταπολίτευση ως ιστορικό γεγονός· χρειάζεται να μελετήσουμε και τις δεύτερες πολιτικές ζωές της, «βιογραφώντας» την... Αυτός είναι, νομίζω, ο λόγος για τον οποίο η Μεταπολίτευση εξακολουθεί να προκαλεί τόσο έντονες συζητήσεις. Είναι επειδή έχει πάψει να αποτελεί ιστορία και έχει γίνει ένα βασικό πεδίο μέσα από το οποίο διαδοχικές γενιές διαπραγματεύονται τη σχέση τους με τη δημοκρατία. Οι δε επέτειοι δεν είναι απλές αναμνήσεις του παρελθόντος. Είναι μηχανισμοί παραγωγής νοήματος. Κάθε φορά που μια κοινωνία αποφασίζει ποιες ιστορίες θα αφηγηθεί, ποιους θα συμπεριλάβει στη συλλογική της μνήμη και ποιους θα αφήσει έξω από αυτήν, μιλάει τελικά περισσότερο για το παρόν και το μέλλον της παρά για το ίδιο το παρελθόν. Δείτε εδώ το άρθρο ("Καθημερινή", 26/7). 

ΕΝΑ - Κοινωνική Έρευνα (2026): Η ποιότητα ζωής στην Ελλάδα

Η έρευνα αποτυπώνει τις συνθήκες και την ποιότητα ζωής στην Ελλάδα και επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο την τελευταία τετραετία, γεγονός που επιτρέπει τη διαχρονική παρακολούθηση των τάσεων. Η οικονομική ανασφάλεια αναδεικνύεται στον κεντρικό άξονα γύρω από τον οποίο οργανώνονται οι στάσεις και οι εμπειρίες των πολιτών. Η εικόνα, ωστόσο, δεν παραπέμπει σε ομοιόμορφη επιδείνωση σε σχέση με το παρελθόν: οι εντονότερες πιέσεις εντοπίζονται στο κόστος ζωής και στην εμπιστοσύνη προς τους πολιτικούς θεσμούς και τη δικαιοσύνη, ενώ η αποτίμηση των θεσμών κοινωνικής προστασίας και η πίστη στη συλλογική δράση εμφανίζουν μεγαλύτερη ανθεκτικότητα. Η οικονομική πίεση αποτυπώνεται έντονα στα ευρήματα. Την ακρίβεια αναδεικνύει ως το σημαντικότερο πρόβλημα της χώρας το 69% των ερωτώμενων, ενώ το 64% δηλώνει ότι ζει «από μήνα σε μήνα». Παράλληλα, το 88% αξιολογεί ως υψηλό το ενεργειακό κόστος, το 69% θεωρεί δυσβάστακτο το ενοίκιο ή τη δόση του στεγαστικού δανείου και το 66% αναφέρει ότι η οικονομική αβεβαιότητα επηρεάζει αρνητικά την ψυχική του υγεία... Η εικόνα, ωστόσο, δεν είναι μονοσήμαντη. Η κοινωνική δυσαρέσκεια δεν μετατρέπεται σε πλήρη απαξίωση των θεσμών, ενώ η εμπιστοσύνη σε θεσμούς κοινωνικής προστασίας, όπως το Εθνικό Σύστημα Υγείας, διατηρείται οριακά θετική. Κυρίως, παραμένει ισχυρή η πεποίθηση ότι η συλλογική δράση μπορεί να επιφέρει αλλαγές, ενώ απορρίπτεται η αντίληψη ότι η οικονομική δυσκολία αποτελεί αποκλειστικά ατομική ευθύνη. Δείτε εδώ την έρευνα.

Δημήτρης Κατσούδας: Αύξηση φυγής των αποφοίτων μας (από το Greece High Definition - μετάφραση ΑΙ)

Η Ελλάδα σημείωσε απότομη αύξηση στον αριθμό των πτυχιούχων πανεπιστημίου που εγκατέλειψαν τη χώρα το 2025 αναζητώντας ευκαιρίες αλλού στην Ευρώπη, γεγονός που ανέδειξε εκ νέου τις ανησυχίες για το μακροχρόνιο πρόβλημα της «διαρροής εγκεφάλων».  Σύμφωνα με νεότερα ευρωπαϊκά στοιχεία, η Ελλάδα κατέγραψε ένα από τα υψηλότερα ποσοστά μετακίνησης πολιτών με τριτοβάθμια εκπαίδευση προς χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών (EFTA). Τα στοιχεία δείχνουν ότι περίπου 12,5 πτυχιούχοι ανά 1.000 κατοίκους μετακόμισαν στο εξωτερικό το 2025, τοποθετώντας την Ελλάδα μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών που πλήττονται περισσότερο από την εκροή υψηλά εξειδικευμένων επαγγελματιών... Οι οικονομολόγοι προειδοποιούν ότι η απώλεια υψηλά μορφωμένων εργαζομένων μπορεί να έχει μακροπρόθεσμες συνέπειες για την οικονομία της Ελλάδας. Η συρρίκνωση της δεξαμενής εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού μπορεί να μειώσει την καινοτομία, να επιβραδύνει την αύξηση της παραγωγικότητας και να δυσχεράνει την πλήρωση θέσεων από τις επιχειρήσεις σε τομείς όπως η τεχνολογία, η μηχανική, η υγεία και η επιστημονική έρευνα... Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής και οι επιχειρηματικοί ηγέτες υποστηρίζουν όλο και περισσότερο ότι η διαρκής αύξηση των μισθών, οι ευκαιρίες σταδιοδρομίας με βάση την αξιοκρατία και οι μεγαλύτερες επενδύσεις στην έρευνα και την καινοτομία θα είναι απαραίτητες εάν η Ελλάδα θέλει να κρατήσει τη νέα γενιά υψηλά εξειδικευμένων επαγγελματιών στη χώρα. Δείτε εδώ περισσότερα. 

Δώρα Δασκαλούδη: Στα 602 εκατ. ευρώ έφτασαν τα χρέη της ΝΔ σύμφωνα με τον δημοσιευμένο ισολογισμό του κόμματος

Πάνω από 600 εκατομμύρια ευρώ συνολικές υποχρεώσεις, με τα 592 εκατομμύρια από αυτά να είναι δάνεια προς τις τράπεζες. Την ίδια ώρα πού ο μέσος Έλληνας καταδιώκεται από την ΑΑΔΕ για 500 ευρώ ληξιπρόθεσμα ή χάνει το σπίτι του για 5000 ευρώ. Έσοδα 18 εκατομμύρια-Έξοδα 71 εκατομμύρια. Έλλειμμα 144.000 ευρώ ημερησίως! Οι τράπεζες έχουν προσαρμοστεί. Τα χρέη μπήκαν στις ανακεφαλαιοποιήσεις, ο πολίτης πλήρωσε μέσω bailout και η ΝΔ συνεχίζει να κάνει προεκλογικές καμπάνιες, διαφημίσεις και «λοιπά έξοδα» σαν να μην υπάρχει αύριο. Πρόκειται για θαύμα βιωσιμότητας, στο οποίο υποκλίνεται το σύμπαν: χρωστάς μισό δισεκατομμύριο και κυβερνάς ακόμα! Η Νέα Δημοκρατία δεν είναι κόμμα. Είναι οικονομικό φαινόμενο. Ένα μοντέλο διαχείρισης που θα μελετούν στα πανεπιστήμια του μέλλοντος ως «το ελληνικό θαύμα του αέναου χρέους». Συνεχίστε έτσι. Το 2030 θα γιορτάζουμε το δισεκατομμύριο. Το Χρυσό Μετάλλιο από το ΔΝΤ για «καινοτομία σε δημοσιονομική δημιουργική λογιστική» είναι εξασφαλισμένο. Δείτε εδώ περισσότερα.

Τεχνητή Νοημοσύνη και Κοινωνική Καινοτομία

Αντώνης Παπαγιαννίδης: Μεσοκαλόκαιρα και προεκλογικά: η δυσοίωνη συζήτηση περί ΑΙ 

Τελευταίως, αναφορές στην ΑΙ/Τεχνητή Νοημοσύνη παραμονεύουν σε κάθε στροφή. Όχι πάντα με πλήρη κατανόηση του σχετικού περιεχομένου τους.  Από την περίπτωση του πειραματικού μοντέλου ΑΙ το οποίο δοκιμαζόταν από την Αμερικανική OpenAI αλλά «διέφυγε και προσέβαλε συστήματα κυβερνοασφαλείας» άλλης εταιρείας (και τώρα τρέχουν..) μέχρι την εκρηκτική ανάπτυξη του μοντέλου Kimi K3 της Κινεζικής Moonshot AI που ακολούθησε το προηγούμενο της επίσης Κινεζικής DeepSeek για λειτουργία με κώδικα ανοιχτής πηγής (αλλά καταγγέλλεται από τις ΗΠΑ ως «παράνομη απομίμηση» του Fable της Anthropic), καθώς και μέχρι την τοποθέτηση του Ηλον Μασκ ότι η μετάβαση σ’ έναν κόσμο αυτοματισμών που θα κινούνται με ΑΙ θα σημάνει «να μην έχει νόημα το χρήμα σε ορίζοντα 2036», μ’ όλα αυτά βδομάδα δεν περνάει χωρίς μια εκρηκτική συζήτηση περί ΑΙ. Σε μια πιο Ευρωπαϊκή – και, παρακολουθηματικά, Ελληνική – προσέγγιση, η συζήτηση περί ΑΙ πορεύεται περισσότερο με μια λογική υπαγωγής σε ρυθμιστική πλαισίωση. Δηλαδή σε θεσμοθέτηση ορίων στην «ανεξέλεγκτη» ανάπτυξή της και στην ενσωμάτωσή της σε καίριες λειτουργίες, από την εργασία και την δημόσια διοίκηση μέχρι τις  χρηματοοικονομικές συναλλαγές, την ενημέρωση ή το Δίκαιο. Δείτε εδώ το άρθρο (ekdoseiskerkyra.gr, 27/7).

Δημήτρης Τσίγκος (Epignosis): Η εταιρεία του μέλλοντος ως «Πόλη-Κράτος» (Συνέντευξη: Γιώργος Κουρκουτάς, startupper.gr, 21/7)

Ο Δημήτρης Τσίγκος, CEO της Epignosis μιλά για το όραμα της εταιρείας ως σύγχρονης «Πόλης-Κράτους», τη μετάβαση στην εποχή του AI, τη δέσμευση για μηδενικές απολύσεις και το νέο μοντέλο εργασίας, μάθησης και συλλογικής ιδιοκτησίας που φιλοδοξεί να αποτελέσει πρότυπο για το ελληνικό και διεθνές startup οικοσύστημα. Επαναπροσδιορίζει τον ίδιο τον πυρήνα της σύγχρονης επιχείρησης, μετατρέποντάς την σε μια κλασική «Πόλη-Κράτος». Με καθολική διάθεση μετοχών σε όλους ανεξαιρέτως τους εργαζομένους, με τη θεσμοθέτηση ενός εταιρικού «Συντάγματος» που θα δεσμεύει τόσο το ανθρώπινο ταλέντο όσο και τους αυτόνομους AI agents, και με μια ιστορική, κατηγορηματική υπόσχεση: «Κανείς στην Epignosis δεν πρόκειται να χάσει τη δουλειά του εξαιτίας της τεχνητής νοημοσύνης»... «Οι συμπεριφορές που περιμένουμε από την ομάδα μας (υπευθυνότητα, συμμετοχή, λογοδοσία και αίσθημα ιδιοκτησίας) ταυτίζονται σχεδόν απόλυτα με τα χαρακτηριστικά του πολίτη της κλασικής εποχής. Έτσι οδηγηθήκαμε στην υιοθέτηση αυτής της αναλογίας, η οποία, όσο τη μελετάμε και την εφαρμόζουμε, αποδεικνύεται εξαιρετικά χρήσιμη… Το θεμέλιο της σκέψης μας και της αναλογίας της πόλης είναι η εργασία για το κοινό καλό. Αυτό προϋποθέτει μία ακλόνητη πίστη ότι ένα καλύτερο μέλλον για το άτομο μπορεί να έρθει μόνο μέσα από ένα καλύτερο μέλλον για την ομάδα. Με άλλα λόγια, το καλύτερο μέλλον του πολίτη προκύπτει από το καλύτερο μέλλον της πόλης. Ένας ιδιώτης, ένας άνθρωπος που δεν συμμερίζεται αυτή τη θεμελιώδη αρχή, δεν μπορεί να είναι πολίτης». Δείτε εδώ τη συνέντευξη.

ΔΙΑΝΕΟΣΙΣ – Έρευνα: «Πώς μπορεί η Τεχνητή Νοημοσύνη να είναι ηθική και σύννομη;»

Η «ηθική» Τεχνητή Νοημοσύνη και τα ηθικά ζητήματα που αυτή θέτει βρέθηκαν στο επίκεντρο του δημόσιου και επιστημονικού διαλόγου κατά τα τελευταία χρόνια, παράλληλα με την ένταση και την ταχύτητα της διάδοσης αυτών των –όχι και τόσο νέων– τεχνολογιών, αλλά και τις ελπίδες και προσδοκίες που γέννησε για επίλυση προβλημάτων και πρόοδο σε όλα τα επίπεδα. Αυτό το νέο κύμα τεχνολογιών έχει αναμφίβολα καθοριστικές επιπτώσεις στο παρόν και το μέλλον μας, καθώς αναδιαμορφώνει την οικονομία, την εργασία, τον τρόπο διακυβέρνησης, τη μάθηση, την κοινωνική και πολιτική αλληλεπίδραση... Η συζήτηση για την ΤΝ είναι ευρύτατη και διεξάγεται σε διάφορα επίπεδα: φιλοσοφικό, ηθικό, θεσμικό, κοινωνικό, πολιτισμικό. Είναι μια συζήτηση που χαρακτηρίζεται από ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες, πολύπτυχες προσεγγίσεις, συχνές παρανοήσεις και πολύ «θόρυβο». Κινείται συχνά σε επίπεδα πολύ γενικής θεώρησης ή αφορά πολύ συγκεκριμένα ζητήματα... Σε τελευταία ανάλυση, βέβαια, όλοι οι κίνδυνοι έχουν ως πηγή προέλευσης τον άνθρωπο, που επιλέγει, αν μη τι άλλο, την υποστήριξη ή και την αντικατάσταση των ενεργειών του από ένα σύστημα ΤΝ. Η ανίχνευση των απειλών, μεσοπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων, είναι αναγκαία, αλλά όχι ικανή συνθήκη για να απαντήσουμε σήμερα στα ηθικά και νομικά ζητήματα που η ευρεία χρήση των τεχνολογιών αυτών θέτει. Η κατανόηση των δυνατοτήτων, αλλά και των κινδύνων της ΤΝ είναι προϋπόθεση για την προσέγγιση, την αντιμετώπιση και την απόπειρα της ρύθμισής της. Δείτε εδώ την έρευνα.

Παναγιώτης Δούμας: Ψηφιακός ελιτισμός - Ένα κράτος που περιφρονεί τους γονείς και τους παππούδες μας 

Αυτό το φαινόμενο δεν έχει ακόμη όνομα στη δημόσια συζήτηση, γι’ αυτό και προτείνω ένα: ψηφιακός ελιτισμός. Η διεθνής βιβλιογραφία μιλάει ευγενικά για «ψηφιακό χάσμα» — λες και πρόκειται για γεωλογικό φαινόμενο, για ρήγμα που άνοιξε μόνο του. Δεν άνοιξε μόνο του. Το ψηφιακό χάσμα έχει αρχιτέκτονες. Ψηφιακός ελιτισμός είναι η νοοτροπία μιας τεχνοκρατικής ΕΛΙΤ που σχεδιάζει το κράτος, τις τράπεζες και τις υπηρεσίες στα δικά της μέτρα — ανθρώπων που δεν φαντάζονται ζωή χωρίς smartphone και το MacBook τους — και θεωρεί όποιον δεν την ακολουθεί όχι πολίτη με δικαιώματα, αλλά υπόλειμμα προς απόσβεση. Και ας μιλήσουμε καθαρά για το ποιοι είναι αυτοί οι «απαξιωμένοι». Είναι οι άνθρωποι που δεν εξοικειώθηκαν ποτέ με τις νέες τεχνολογίες — και δεν όφειλαν να εξοικειωθούν. Που κρατούν στην τσέπη ένα απλό κινητό με κουμπιά, όχι smartphone· κι αν ακόμη έχουν smartphone, αδυνατούν να διεκπεραιώσουν πάνω του γραφειοκρατικές διαδικασίες που απαιτούν ακρίβεια, κωδικούς, κατεβάσματα εφαρμογών και ψυχραιμία εφοριακού ελεγκτή. Που δεν διαθέτουν υπολογιστή, ούτε γνώση χειρισμού του. Που δεν έχουν οικογένεια να τους συνδράμει — ή έχουν, αλλά τα παιδιά ζουν σε άλλη πόλη, σε άλλη χώρα, σε άλλη ζωή. Και — το κυριότερο — άνθρωποι που δεν αντιλαμβάνονται γιατί, ενώ υπήρξαν σε όλη τους τη ζωή υπεύθυνοι και συνεπείς απέναντι στο κράτος, αυτό το κράτος τούς ζητάει τώρα να μεταμορφωθούν σε κάτι που δεν αρμόζει ούτε στην ηλικία ούτε στις δυνατότητές τους. Δείτε εδώ το άρθρο (newsfire.gr, 20/7).

Δύο απόψεις - ΑΕΙ

Μυρτώ Λέτσου: Τα ιδιωτικά ΑΕΙ δεν είναι νομικός μονόδρομος, αλλά πολιτική επιλογή

Προσωπικά τείνω στην άποψη πως τα ιδιωτικά πανεπιστήμια δεν είναι νομικός μονόδρομος, αλλά πολιτική επιλογή που ενδύθηκε με το κύρος μιας "αναπόφευκτης" ερμηνείας. Η απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ δεν ήταν ομόφωνη. Διατυπώθηκε ισχυρή μειοψηφική άποψη, που θεώρησε τη ρύθμιση contra Constitutionem. Όταν η Ολομέλεια διχάζεται τόσο βαθιά πάνω στο ίδιο άρθρο του Συντάγματος, δεν μιλάμε για αυτονόητη εφαρμογή του νόμου, αλλά για επιλογή μεταξύ εξίσου θεμιτών αναγνώσεων, όπου η μία επικράτησε πλειοψηφικά... Το αντεπιχείρημα εν προκειμένω είναι ότι η ασφάλεια δικαίου δεν αφορά μόνο τη νομική βεβαιότητα της ερμηνείας, αλλά και τα κεκτημένα δικαιώματα φοιτητών ήδη εγγεγραμμένων και ιδρυμάτων που έχουν ήδη επενδύσει  και ότι η αναμονή για ΔΕΕ θα μπορούσε να κρατήσει χιλιάδες φοιτητές σε νομικό κενό επί χρόνια, κάτι που τα δικαστήρια συνήθως αποφεύγουν να προκαλέσουν αναδρομικά... Κεκτημένα δικαιώματα ήδη εγγεγραμμένων φοιτητών σίγουρα προστατεύονται λόγω  δικαιολογημένης εμπιστοσύνης του διοικούμενου. Επομένως, το ίδιο το θεσμικό πλαίσιο μπορεί να παγώσει ή να τροποποιηθεί χωρίς να θίξει το παρελθόν. Και άρα σε άλλη πιο στέρεα και πάντως πιο επεξεργασμένη βάση θα έπρεπε να δομηθεί η πολιτική επιλογή στήριξης των ιδιωτικών/μη κρατικών ΑΕΙ. Δείτε εδώ περισσότερα.

Αποστόλης Δημητρόπουλος: ΑΕΙ - Η ανάγκη αναθεώρησης του άρθρου 16

Διαβάζω ότι τελικά το ΠΑΣΟΚ στη διαδικασία της πρώτης ψηφοφορίας για την αναθεώρηση του Συντάγματος δεν θα ψηφίσει ΟΧΙ στην πρόταση της ΝΔ για την  αναθεώρηση του άρθρου 16, αλλά θα ψηφίσει ΠΑΡΩΝ! Είναι μια μικρή χαραμάδα ελπίδας, καθώς για την αναθεώρηση θα χρειαστούν στην επόμενη βουλή 180 ψήφοι ΥΠΕΡ, ώστε να αναθεωρηθεί το άρθρο αυτό, όπως είναι αναγκαίο να συμβεί!  Και είναι αναγκαίο, όχι απλώς για να αρθεί η απαγόρευση της λειτουργίας ιδιωτικών πανεπιστημίων, αφού αυτό έχει ήδη σε μεγάλο βαθμό ξεπεραστεί, μέσω του ευρωπαϊκού δικαίου (με την προϋπόθεση της διεθνούς διασύνδεσης τους), αλλά για να μπορέσει να αναθεωρηθεί η διάταξη του άρθρου 16 που καθορίζει τη νομική μορφή των δημοσίων πανεπιστημίων ως «αποκλειστικά νπδδ»... Θα είναι βαρύ λάθος σε βάρος των δημοσίων πανεπιστημίων και της χώρας, αν χαθεί και αυτή η ευκαιρία για να απελευθερωθούν τα δημόσια πανεπιστήμια από τα σημερινά γραφειοκρατικά δεσμά, η πηγή των οποίων βρίσκεται στο άρθρο 16 του Συντάγματος. Όσοι υπερασπιζόμαστε τα δημόσια πανεπιστήμια δεν πρέπει να αφήσουμε κάτι τέτοιο να συμβεί! Ας παραμείνουμε αισιόδοξοι ότι τελικά στην επόμενη Βουλή η λογική και το συμφέρον της χώρας και των δημόσιων πανεπιστημίων θα επικρατήσει. Δείτε εδώ περισσότερα.

Διεθνή - Ζόραν Μαμντάνι

Slavoj Žižek: Το «Αμερικανικό Όνειρο» του Ζ. Μαμντάνι, μια νέα πολιτική αφήγηση

Πιστεύω ότι η ανάδειξη του Ζόραν Μαμντάνι στη δημαρχία της Νέας Υόρκης σηματοδοτεί την εμφάνιση μιας νέας πολιτικής αφήγησης στις Ηνωμένες Πολιτείες. Δεν πρόκειται απλώς για έναν ακόμη προοδευτικό πολιτικό, αλλά για κάποιον που επιχειρεί να αμφισβητήσει ταυτόχρονα δύο κυρίαρχες αντιλήψεις: αφενός τον δεξιό εθνικιστικό λαϊκισμό και αφετέρου τη στενότερη εκδοχή της πολιτικής ταυτότητας που επικράτησε σε τμήματα της Αριστεράς. Η ομιλία του για την 250ή επέτειο της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας μου φάνηκε μια προσπάθεια να ξαναδώσει περιεχόμενο στην αμερικανική ταυτότητα, όχι μέσα από την ιδέα της υπεροχής ή του αποκλεισμού, αλλά μέσα από τη δυνατότητα συνεχούς ανανέωσης και ένταξης... Αντιστρέφει την κυρίαρχη εθνικιστική αφήγηση και υποστηρίζει ότι η μετανάστευση δεν αποτελεί απειλή για την αμερικανική ταυτότητα αλλά την ουσία της. Η δύναμη των Ηνωμένων Πολιτειών, πιστεύω ότι υπονοεί, βρίσκεται στη διαχρονική τους δυνατότητα να προσφέρουν ευκαιρίες σε ανθρώπους που έρχονται από αλλού αναζητώντας μια καλύτερη ζωή. Έτσι, οι νεοεισερχόμενοι, οι φτωχότεροι και οι κοινωνικά αδύναμοι μετατρέπονται στους αυθεντικούς φορείς του αμερικανικού ονείρου. Και οι δημοκρατικοί σοσιαλιστές εμφανίζονται, όχι ως αντίπαλοι της αμερικανικής παράδοσης, αλλά ως οι πολιτικοί που επιχειρούν να αναβιώσουν το πιο χειραφετητικό και πατριωτικό στοιχείο της. Δείτε εδώ το άρθρο (kreport.gr, 22/7). 

                                                     ****************************

ΟΣΔΕΛ - Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης Έργων του Λόγου: Αυξήθηκαν οι δανεισμοί βιβλίων στις δημόσιες, δημοτικές και παιδικές βιβλιοθήκες το 2025

Ο Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης Έργων του Λόγου (ΟΣΔΕΛ) παρουσιάζει τα συγκεντρωτικά στοιχεία του δημόσιου δανεισμού βιβλίων για το 2025, τα οποία προέκυψαν από την επεξεργασία των δεδομένων που απέστειλαν οι δημόσιες και δημοτικές βιβλιοθήκες της χώρας. Η ανταπόκριση των βιβλιοθηκών παρουσιάζει σημαντικές διαφοροποιήσεις ανά περιφέρεια, με υψηλά ποσοστά συμμετοχής σε ορισμένες περιοχές (όπως η Δυτική και η Κεντρική Μακεδονία) και χαμηλότερα σε άλλες, γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης της συστηματικής καταγραφής των δεδομένων δημόσιου δανεισμού σε εθνικό επίπεδο. Η αύξηση των δανεισμών για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά αποτελεί θετική εξέλιξη για το οικοσύστημα του βιβλίου. Τα στοιχεία καταδεικνύουν ότι οι δημόσιες και δημοτικές βιβλιοθήκες εξακολουθούν να διαδραματίζουν ουσιαστικό ρόλο στην προώθηση της φιλαναγνωσίας, προσφέροντας ελεύθερη πρόσβαση στη γνώση, τη λογοτεχνία και τον πολιτισμό, για όλες τις ηλικίες. Επισημαίνεται ότι το παραπάνω σύνολο δανεισμών αφορά μόνον τις βιβλιοθήκες οι οποίες απέστειλαν στοιχεία στον ΟΣΔΕΛ. Με μια κατ’ εκτίμησην αναγωγή ο συνολικός αριθμός δανεισμών από τις δημόσιες και δημοτικές βιβλιοθήκες στην Ελλάδα (εξαιρούνται οι σχολικές και ακαδημαϊκές) προσεγγίζει τους 2.000.000 δανεισμούς για το έτος 2025. Δείτε εδώ περισσότερα.

Έλσα Νικολαΐδου: Αριστοτέλης - Σε τι χρησιμεύει η φρόνηση 

Προτού παρουσιάσει κάθε θεωρία του, ο Αριστοτέλης θέτει τις απαραίτητες απορίες. Τις ίδιες που έχει θέσει στον εαυτό του, εκείνες που τον οδήγησαν στη διαμόρφωση της δικής του θεωρίας. Έτσι, όταν διδάσκει τη θεωρία περί ευδαιμονίας, ακολουθεί το ίδιο πρότυπο... Ο Αριστοτέλης θα θέσει τις απορίες του σχετικά με τον ρόλο της φρόνησης στην ευδαιμονία, προκειμένου να διασφαλίσει -τελικά- την αναγκαιότητά της στον ηθικό βίο. Σε τι χρησιμεύει η φρόνηση στην ευδαιμονία; Ο Αριστοτέλης κοιτάζει τον κόσμο γύρω του και παρατηρεί το αυτονόητο: Ο άνθρωπος - ως έλλογο ον - γεννιέται με χαρακτήρα, κατέχει -εν μέρει- τις ηθικές αρετές. Αλλά πρέπει να τις επιλέγει συνειδητά και να τις χρησιμοποιεί ορθά… Έτσι, η φρόνηση αποβαίνει η σπουδαιότερη διανοητική αρετή, λόγω της πρακτικής της φύσης. Είναι η αρετή της πρακτικής σοφίας, όμως δεν χαρίζεται όπως οι ηθικές αρετές από τη φύση. Η ιδιότητα της φρόνησης αποβαίνει η πλέον ωφέλιμη για τον άνθρωπο…Η χρησιμότητα της φρόνησης σε μια ευτυχισμένη ζωή είναι εκ των ων ουκ άνευ για τον Αριστοτέλη. Εκκινεί την πράξη και κατορθώνει να βρει τα μέσα για την πραγματοποίησή της. Η φρόνηση αλλάζει τον χαρακτήρα που έχει δώσει η φύση στον άνθρωπο. Η φρόνηση αλλάζει τη φύση του ανθρώπου. Προς το καλό. Δείτε εδώ το άρθρο (philenews.com, 25/7).