e-library

Εβδομαδιαία Ηλεκτρονική Βιβλιοθήκη Ιδεών

Το e-library είναι μία διαδικτυακή έκδοση του περιοδικού «Κοινωνία Πολιτών». Αποσπάσματα του εβδομαδιαίου ενημερωτικού δελτίου  αναρτώνται στη σελίδα της Ένωσης Πολιτών για την ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ στο facebook. Μπορείτε εδώ να κάνετε like ώστε να βλέπετε τις τρέχουσες δημοσιεύσεις και να ενημερώσετε τους φίλους σας. Συντονισμός: Περικλής Βασιλόπουλος.

Αντώνης Παπαγιαννίδης: Η έξοδος από το καθεστώς Μακροοικονομικών Ανισορροπιών – και το οικονομικό κλίμα

Αρκετές φορές μέσα στο 2025 και τους πιο πρόσφατους μήνες, η δημοσιοποίηση των ευρημάτων της – μηνιαίας – Έρευνας Οικονομικής Συγκυρίας του ΙΟΒΕ (θυμίζουμε: κλίμα που επικρατεί στις επιχειρήσεις και στους καταναλωτές, βάσει κοινού/εναρμονισμένου Προγράμματος της DGEcFin της Ευρωπαϊκής Επιτροπής) είχε πικάρει τους αρμοδίους της ελληνικής οικονομίας γιατί η αντίληψη οικονομικού κλίματος προέκυπτε λιγότερο ή περισσότερο αρνητική, την στιγμή που το αφήγημα για την ελληνική οικονομία – μαζί και απόψεις των rating agencies κοκ – πορευόταν θετικά… Αυτή την φορά προκύπτει το αντίθετο. Την στιγμή – μα την στιγμή ακριβώς! – που τα στοιχεία (Eurostat) για τον πληθωρισμό/εναρμονισμένο δείκτη τιμών καταναλωτή ξαναγράφουν «5» για την Ελλάδα – τον Μάιο στην Ευρωζώνη ήταν 3,2%, σ’ εμάς 5% έναντι 4,6% του Απριλίου και 3,4 % του Μαρτίου, με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να ξύνει πλέον τα μολύβια της για αύξηση των επιτοκίων, έρχεται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και αφαιρεί την Ελλάδα από την λίστα χωρών με Μακροοικονομικές Ανισορροπίες. Βέβαια, προειδοποιεί για αρνητική επίδραση της ενεργειακής κρίσης στην φετινή οικονομική δραστηριότητα. Πιο άμεσα, όμως, οι δείκτες οικονομικής συγκυρίας του ΙΟΒΕ έχουν γυρίσει σαφέστερα θετικά. Δείτε εδώ το άρθρο (ekdoseiskerkyra.gr, 4/6).

Κώστας Καλλίτσης: Ανισορροπίες

Την περασμένη Τρίτη, η Eurostat ανακοίνωσε ότι ο καθ΄ ημάς πληθωρισμός τον Μάιο ήταν 5% έναντι 3,2% κατά μέσο όρο στην Ευρωζώνη, ήτοι 56% υψηλότερος. Η Ελλάδα κατατάσσεται στην πρώτη τριάδα της ακρίβειας μεταξύ των 20 χωρών της Ευρωζώνης, έχοντας μεταξύ άλλων την τρίτη μεγαλύτερη ανατίμηση στην ενέργεια (20,2%) και τη δεύτερη μεγαλύτερη στα τρόφιμα (7,9%). Την επόμενη ημέρα, ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) ανακοίνωσε ότι τον Απρίλιο η Ελλάδα είχε καταγράψει την τρίτη χειρότερη επίδοση στην ακρίβεια μεταξύ των 38 χωρών μελών του, με πληθωρισμό 5,4% -τον υψηλότερο μετά την Τουρκία και την Κολομβία... Επί της ουσίας, αυτό σημαίνει -όπως φαίνεται από την εμπεριστατωμένη ανάλυση που κάνουν οι υπηρεσίες της- ότι η Κομισιόν δεν ανησυχεί για το δημόσιο χρέος μας (παρότι παραμένει στο 146% του ΑΕΠ, όσο και το 2010, αν και βρίσκεται στα 362,6 δισ. ευρώ, 33 δισ. μεγαλύτερο απ’ το 2010 και 31,5 δισ. απ’ το 2019), αλλά για την παραγωγικότητά μας (που παραμένει παρά κάτι μισή του μέσου ευρωπαϊκού όρου), για το μεγάλο έλλειμμα στο ισοζύγιο πληρωμών (που ‘χει κολλήσει στη ζώνη του 6% του ΑΕΠ), για την καθυστερημένη απόδοση δικαιοσύνης και, βεβαίως, για το μείζον δημογραφικό πρόβλημα. Αυτά θεωρεί βασικές προκλήσεις για την Ελλάδα στην επόμενη δεκαετία. Δείτε εδώ το άρθρο ("Καθημερινή", kreport.gr, 7/6).

Βασιλική Γεωργιάδου: Μετά τα μαζικά κόμματα, τι;

Το κομματικό σύστημα της Μεταπολίτευσης υπήρξε για δεκαετίες ένα σύστημα περιορισμένου πολυκομματισμού, με έντονη πολιτική πόλωση, αλλά ταυτόχρονα κεντρομόλο δυναμική... Τα νέα κομματικά μορφώματα δεν συγκροτούνται γύρω από συνεκτικά κοινωνικά συμφέροντα, σταθερές πολιτικές διαιρέσεις ή προγραμματικά αιτήματα. Αναδύονται περισσότερο, ως φορείς διάχυτης δυσαρέσκειας, συναισθημάτων θυμού και απαξίωσης του πολιτικού συστήματος. Η πολιτική σύγκρουση μετατοπίζεται έτσι από το πεδίο των κοινωνικών συμφερόντων και των συλλογικών ταυτοτήτων σε εκείνο της συναισθηματικής κινητοποίησης, της αντισυστημικής διάθεσης και της προσωποποιημένης πολιτικής εκπροσώπησης... Σε αυτή τη νέα συγκυρία, η κομματογένεση εμφανίζεται αρχηγοκεντρική. Δεν πρόκειται πλέον για κόμματα που αναδύονται «από τα κάτω», ως εκφράσεις κοινωνικών ομάδων ή πολιτικών ρευμάτων, αλλά για πολιτικά εγχειρήματα που συγκροτούνται «από τα πάνω», γύρω από πρόσωπα με υψηλή αναγνωρισιμότητα, ισχυρό επικοινωνιακό αποτύπωμα και έντονη συμβολική επιρροή. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν αυτού του τύπου τα πολιτικά εγχειρήματα κατορθώνουν να αποκτήσουν σταθερή κοινωνική γείωση ή αν πρόκειται για επικαιρικές εκφράσεις πολιτικής δυσαρέσκειας, οι οποίες λειτουργούν περισσότερο ως συμπτώματα της κρίσης πολιτικής αντιπροσώπευσης, χωρίς να συμβάλλουν στην υπέρβασή της. Δείτε εδώ το άρθρο ("Νέα", 30/5).

Ιωάννης Κωνσταντινίδης: Το «κοινό» των νέων κομμάτων

Τα δύο νέα κόμματα διεκδικούν το κοινό των ψηφοφόρων που δηλώνουν ανοιχτά ότι στόχος της ψήφου τους στις επόμενες εκλογές είναι να ηττηθεί η ΝΔ και ο Κυριάκος Μητσοτάκης προσωπικά. Το κοινό αυτό εκτιμάται ότι ξεπερνά το 25% του εκλογικού σώματος. Για την περίπτωση της ΕΛ.Α.Σ. βέβαια θα πρέπει να σημειωθεί ότι εντοπίζεται και ένα κοινό της τάξης του 6%-7% που δηλώνουν ότι η ψήφος για τον Αλέξη Τσίπρα είναι μια θετική ψήφος, μια ψήφος ελπίδας. Η ύπαρξη αυτού του κοινού φαίνεται να κάνει και τη διαφορά για την ΕΛ.Α.Σ., η οποία καταγράφεται δημοσκοπικά υψηλότερα από την Ελπίδα της Μαρίας Καρυστιανού... Το «κοινό του θυμού» δεν έχει συγκεκριμένα ηλικιακά, κοινωνικά ή πολιτικά χαρακτηριστικά. Η διείσδυση καθενός εκ των δύο κομμάτων πάντως εμφανίζει ορισμένες διαφορές, με την ΕΛ.Α.Σ. να κερδίζει υψηλότερα ποσοστά στους άνω των 60 ετών και σε εκείνους που αυτό-προσδιορίζονται ως αριστεροί και την Ελπίδα να κερδίζει υψηλότερα ποσοστά στους 40άρηδες και στους 50άρηδες, δηλαδή στους γονείς των περισσοτέρων θυμάτων των Τεμπών, οι οποίοι είχαν καταγραφεί να εμφανίζουν τα τελευταία χρόνια και τη μεγαλύτερη ένταση συναισθημάτων γύρω από το δυστύχημα. Πολιτικά, η Ελπίδα της Μαρίας Καρυστιανού δείχνει αδυναμία διείσδυσης στους αριστερούς και μια συμμετρική απήχηση σε όλα τα υπόλοιπα κοινά. Δείτε εδώ περισσότερα.

Απόστολος Παπατόλιας: Ο νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης προς ψήφιση στη Βουλή

Σήμερα έκανα το τελευταίο μάθημα στους σπουδαστές της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης (Τμήμα Αναπτυξιακών και Περιφερειακών Πολιτικών) στη θεματική ενότητα που αφορά την Αποκέντρωση και την Αυτοδιοίκηση. Κατόπιν ισχυρής απαίτησης των ίδιων των σπουδαστών αφιερώσαμε το μάθημα στον νέο Κώδικα της Αυτοδιοίκησης που εισάγεται για ψήφιση στη Βουλή. Για την κριτική παρουσίαση του νέου Κώδικα αξιοποιήσαμε μια σειρά από πρόσφατες μελέτες και άρθρα αγαπητών συναδέλφων στα πεδία της διοικητικής επιστήμης, όπως η υποδειγματική σύνοψη του σχετικού  προβληματισμού από τον Αντώνη Καρβούνη, την εξαιρετική συστηματοποίηση της Χριστίνας Μπαρμπαρούση, αλλά και τις εμβριθείς παρατηρήσεις του εκλεκτού φίλου και συναδέλφου στο ΑΣΕΠ, Παναγιώτη Καρκατσούλη. Με περισσότερο νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης θα επανέλθουμε αμέσως μετά την ψήφισή του. Προς το παρόν αρκούμαι στη διαπίστωση του κορυφαίου αυτοδιοικητικού Δημήτρη Κατσούλη, εμπνευστή του «Καποδίστρια», που παραθέτω αυτούσια: «Εντέλει, με τον νέο Ενιαίο Κώδικα, πέραν της εύλογης συστηματοποίησης της διάσπαρτης νομοθεσίας για τους Ο.Τ.Α. που σε πολλές περιπτώσεις γίνεται νομοτεχνικά άστοχα, κωδικοποείται η εξάρτηση και η περιθωριοποίηση της Αυτοδιοίκησης και η απόλυτη υπαγωγή της στο συγκεντρωτικό μοντέλο πρωθυπουργικής διακυβέρνησης σε πλήρη αποστροφή προς το ευρωπαϊκό κεκτημένο της δημοκρατικής Αυτοδιοίκησης». Δείτε εδώ περισσότερα. 

                                                Περί πολιτικής και πολιτικών

Άννα Διαμαντοπούλου: «Δεν βοηθάει το ΠΑΣΟΚ η συζήτηση για πιθανή συνεργασία με τον Τσίπρα» (Τηλεοπτική συνέντευξη OPEN TV, 3/6)

«Φυσικά ανησυχούμε και γι’ αυτό σας είπα ότι οι δύσκολοι καιροί απαιτούν δυνατούς χαρακτήρες και οι δυνατοί χαρακτήρες στην περίπτωση ενός κόμματος είναι η στρατηγική του να προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα και ποια είναι αυτή; Είναι να προτάξουμε την προγραμματική μας επάρκεια… Το μόνο κόμμα που μπορεί να απαντήσει και στα δύο, όχι στη σταθερότητα που ζούμε σήμερα, γιατί δεν είναι σταθερότητα αυτό που ζούμε με την κυβέρνηση Μητσοτάκη, γιατί αν δείτε το 5% σήμερα στον πληθωρισμό που στο κρέας έχει πάει στο Θεό και είμαστε πάνω από όλη την Ε.Ε. στον πληθωρισμό και χτυπάει τον κόσμο, είναι σταθερότητα αυτό;… Γι’ αυτό λοιπόν έχει πολύ μεγάλη σημασία να επικεντρωθούμε στα πολύ σημαντικά πλεονεκτήματά μας. Δεν υπάρχει άλλος πόλος. Υπάρχει Τσίπρας και φίλοι, δεν υπάρχει κόμμα εκεί, ούτε δομή, ούτε τίποτα και χθες μάλιστα άκουσα ένα πρώην στέλεχος του ΠΑ.ΣΟ.Κ. να λέει ότι τα συνέδρια, οι κομματικές δομές είναι παλαιού τύπου πράγματα... Δεν υπάρχει άλλο κόμμα… Το συγκριτικό πλεονέκτημα για να απαντήσει στη σταθερότητα που θέλει ο κόσμος, αλλά τη σταθερότητα με πολιτική αλλαγή, όχι αυτό που ζούμε τώρα, και να μπορεί ταυτόχρονα να διαμαρτυρηθεί, την προσφέρει μόνον το ΠΑ.ΣΟ.Κ». Δείτε εδώ τη συνέντευξη.

Δημήτρης Λυρίτσης: «Ο Τσίπρας έφερε τα funds... » - Ένας μεγάλος μύθος

Από το 2015 έως και το καλοκαίρι του 2019, που επήλθε κυβερνητική αλλαγή, δεν υπήρξε σχεδόν καμία μεταβίβαση δανείου. Η έκρηξη των τιτλοποιήσεων ήρθε μετά το δ΄ τρίμηνο του 2019: 23,537 δισ. ευρώ το 2019, +15,4 δισ. το 2020, +40,8 δισ. το 2021 κ.λπ. Υπάρχουν πολιτικοί μύθοι που κατασκευάζονται για να συσκοτίσουν την αλήθεια. Ένας από αυτούς είναι η επαναλαμβανόμενη φράση ότι «ο Τσίπρας έφερε τα funds». Πρόκειται για σύνθημα βολικό, εύπεπτο, χρήσιμο για τηλεοπτικές αντιπαραθέσεις, αλλά βαθύτατα παραπλανητικό. Διότι συγχέει σκόπιμα δύο εντελώς διαφορετικά πράγματα, άλλο η θεσμοθέτηση ενός αυστηρού πλαισίου για τη διαχείριση των κόκκινων δανείων και άλλο η μαζική, κρατικοεγγυημένη μεταφορά του ιδιωτικού χρέους στα funds μέσω τιτλοποιήσεων, χωρίς τις ασφαλιστικές δικλείδες του νόμου του 2015... Το πρόβλημα των εγγεγραμμένων στους ισολογισμούς των τραπεζών κόκκινων δανείων έπρεπε να λυθεί. Αλλά δεν έπρεπε να λυθεί μόνο υπέρ των τραπεζών και των funds. Μια δίκαιη πολιτεία θα έλεγε κάτι απλό, εφόσον το δάνειο πωλείται ή τιτλοποιείται σε τιμή βαθιάς απομείωσης, ο οφειλέτης πρέπει να έχει πραγματική δυνατότητα ρύθμισης με βάση αυτή την οικονομική πραγματικότητα. Όχι να εγγυάται το Δημόσιο την επιτυχία των τιτλοποιήσεων αλλά να μην εγγυάται μια βιώσιμη δεύτερη ευκαιρία στον πολίτη. Δείτε εδώ το άρθρο (dnews.gr, 2/6). 

Συνομιλία του Κυριάκου Μητσοτάκη με τη Marianna Mazzucato (στο πλαίσιο του Συνεδρίου «Επενδύοντας στην Αλλαγή: Πως μεταμορφώνεται η Κρήτη» - «Economist», Χανιά 29/5)

Από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία του πρόσφατου συνεδρίου για τη μεταμόρφωση της Κρήτης,  ήταν η συνομιλία του πρωθυπουργού με τη Marianna Mazzucato, Καθηγήτρια Οικονομικών της Καινοτομίας και της Δημόσιας Αξίας (UCL). Περιχαρής ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στα μεγάλα έργα που υλοποιούνται από μεγάλες κατασκευαστικές εταιρείες με σύμπραξη δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, όπως οι διασυνδέσεις, το αεροδρόμιο, ο  ΒΟΑΚ  και μετασχηματίζουν την Κρήτη απ' άκρη σ’ άκρη. Το σχόλιο της καθηγήτριας σχετικά με αυτές τις επενδύσεις. Δεν λέει όχι στις συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.  Το βασικό όμως ερώτημα είναι: Πως μπορούμε να αντιμετωπίσουμε επειγόντως την κλιματική κρίση, την κρίση βιοποικιλότητας, την κρίση του νερού - που είναι εμφανής κι εδώ στην Κρήτη, και σε όλη την Ελλάδα- ως ευκαιρίες για ενεργές συμπράξεις δημόσιου - ιδιωτικού τομέα που να βασίζονται στην αμοιβαιότητα, και ΟΧΙ στην κρατικοποίηση του ρίσκου και την ιδιωτικοποίηση των κερδών… Κλείνοντας, ανέφερε πως η επένδυση για ένα "έξυπνο" σύγχρονο κράτος πρέπει να είναι στην καινοτομία, στην εκπαίδευση, στην οικοδόμηση μακροπρόθεσμων λύσεων που εξασφαλίζουν τη διατήρηση των οικοσυστημάτων, της βιοποικιλότητας και της μοναδικής κρητικής γης. Δείτε εδώ περισσότερα.

Μυρτώ Λέτσου: Μια χώρα που ξέρει ότι αδικείται, αλλά δε διεκδικεί. Το αίτημα για ένα «στρατηγικό κράτος» (Marriana Maccucato)

Κι ενώ η κοινωνική βάση βράζει, η αντίδραση της πολιτικής ελίτ χαρακτηρίζεται από μια σκόπιμη αδιαφορία... Ακούμε διαρκώς εύηχη ρητορική για «δίκαιη ανάπτυξη» και «σύγχρονο κράτος». Δεν ακούμε ποτέ, όμως, το αποφασιστικό ερώτημα: ποιος επιβαρύνεται οικονομικά και ποιος παύει, επιτέλους, να απαλλάσσεται;... Ενώ το αίτημα για ένα «στρατηγικό κράτος», όπως το προσδιορίζει η Marriana Maccucato στο Entrepreneurial State, που επενδύει με όρους κοινωνικής απόδοσης, ανήκει νομοτελειακά στην Αριστερά και το προοδευτικό Κέντρο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ήταν αυτός που έσπευσε να συνομιλήσει μαζί της στο πρόσφατο Συνέδριο του Economist στα Χανιά... Σε αυτό το πλαίσιο, η αξιοπρέπεια δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως το έπαθλο μιας ατομικής κοινωνικής ανέλιξης, αλλά ως ένα αναπαλλοτρίωτο δικαίωμα. Αυτό προϋποθέτει ένα κράτος που δεν διαχειρίζεται απλώς τη φτώχεια μέσω επιδομάτων, αλλά παλεύει να την εκριζώσει... Στην Ελλάδα του 2026 δεν λείπει η κοινωνική ωριμότητα ή η συναίνεση, λείπει η πολιτική παρρησία. Αν οι προοδευτικές δυνάμεις δεν βρουν το θάρρος να εκπροσωπήσουν την αδικημένη πλειοψηφία, το κενό θα καλυφθεί αναπόφευκτα από δυνάμεις του ακραίου λαϊκισμού, που θα καπηλευτούν τον θυμό οδηγώντας στην αποδόμηση της κοινωνικής συνοχής. Δείτε εδώ περισσότερα.

Social Europe – Τα Κράτη των Δυνατοτήτων: Ένα Προοδευτικό Όραμα για τον 21ο Αιώνα (The Capability State: A Progressive Vision for the 21st Century)

«Σε τι χρησιμεύει στην πραγματικότητα το κράτος;» Αυτό το ερώτημα καθοδηγεί αυτή τη νέα ανάλυση. Σε μια εποχή που η γραφειοκρατία απογοητεύει τους πολίτες σε κάθε βήμα, ο Henning Meyer παρουσιάζει μια τριμερή φιλοσοφία για την επανεξέτασή της. Το μοντέλο του επαναπροσδιορίζει το κράτος ως πλατφόρμα — μια πλατφόρμα που βοηθά την κοινωνία να οικοδομήσει τις δυνατότητες που χρειάζεται για να λύσει τα δικά της προβλήματα. Ο Meyer στοχεύει επίσης στις κατακερματισμένες προσπάθειες μεταρρύθμισης των τελευταίων δεκαετιών, αντλώντας παραδείγματα από όλο τον κόσμο, από έναν εικονικό υπουργό Τεχνητής Νοημοσύνης στην Αλβανία μέχρι πλατφόρμες ψηφιακής δημοκρατίας στην Ταϊβάν, για να δείξει ότι η τεχνολογική καινοτομία λειτουργεί μόνο όταν ενσωματώνεται σε μια σχεσιακή, βασισμένη στην εμπιστοσύνη κατανόηση του κράτους. Δείτε εδώ την πλήρη μελέτη (Μετάφραση google). 

Ιλιρίντα Μουσαράι: Η πρόσφατη απόφαση του ΣτΕ έκρινε ότι το ελάχιστο επαρκές εισόδημα δεν αποτελεί προϋπόθεση για την απόκτηση ιθαγένειας

Πριν λίγες μέρες η μάχιμη δικηγορία και η αλληλεγγύη κέρδισε μια μικρή νίκη που ελπίζουμε να ανοίξει ένα μακρύ δρόμο. Δύο γυναίκες μετανάστριες, η Λάλε και η Βιργινούς, είχαν καταφύγει στο Συμβούλιο της Επικράτειας ενάντια στην αναδρομική ισχύ του νόμου Βορίδη για την θέσπιση του ελάχιστου εισοδήματος για την απόκτηση ιθαγένειας. Η τρίτη υπόθεση της Τσιγκερέντα αναμένεται ακόμα να εκδικαστεί. Αυτή η ρύθμιση είχε σχεδιαστεί, ώστε να εμποδίσει χιλιάδες κόσμο από το να πάρει ιθαγένεια, εγκλωβίζοντάς τους στην ανασφάλεια και την βία της ανανέωσης των αδειών παραμονής. Το ΣτΕ έκρινε ότι το ελάχιστο επαρκές εισόδημα δεν αποτελεί προϋπόθεση για την απόδειξη της ομαλής ένταξης ενός μετανάστη στην οικονομική ζωή της χώρας, ανοίγοντας δρόμο για άλλες προσφυγές και για την οργάνωση δράσεων για την ανατροπή του νόμου... Ο δικηγόρος δύο εκ των τριών υποθέσεων αναφέρει: «Η απόφαση αποτελεί μια έμμεση παραδοχή ότι πρέπει να πάρουν ιθαγένεια άνθρωποι που δεν μπορούν με τυπικό τρόπο να αποδείξουν τα εισοδήματά τους, καθώς πολλοί εξαναγκάζονται σε μαύρη εργασία, είναι όμως σαφές ότι εργάζονται, ότι έχουν πάρει ένα σπίτι, όλα αυτά πρέπει να συνεκτιμώνται. Η απόφαση αναγνωρίζει και μια κοινωνική πραγματικότητα, δηλαδή τον τρόπο εργασίας των μεταναστών, που μπορεί να μην έχουν πάντοτε σταθερή δουλειά, αλλά είναι αυτοί οι οποίοι έχουν στηρίξει την ελληνική οικονομία...». Δείτε εδώ περισσότερα.

Γιώργος Λιάλιος: H απαξίωση του ρόλου του δημοσιογράφου από τις κυβερνήσεις -  Ο πολιτικός που σεβόταν τους δημοσιογράφους (με αφορμή τον θάνατο του Γιώργου Σουφλιά)

Δεν μπορώ παρά να σκεφτώ πόσο έχει αλλάξει εδώ και αρκετά χρόνια η αντιμετώπιση της ενημέρωσης. Από την εποχή του ΣΥΡΙΖΑ οι συνεντεύξεις τύπου άρχισαν να πεθαίνουν (ας θυμηθούμε λχ πόσες συνεντεύξεις έκανε ο τότε υπουργός Υποδομών Χρήστος Σπίρτζης). Η τάση αυτή απογειώθηκε επί Νέας Δημοκρατίας και πλέον έχουμε φτάσει στο απόλυτο τέλμα: Να μη γίνεται σχεδόν καμία συνέντευξη τύπου, να μην υπάρχει ενημέρωση ούτε καν για τα βασικά, λχ όταν κατατίθενται σχέδια νόμου. Τι υπάρχει; Δελτία τύπου σαν διαφημιστικά φυλλάδια, που αναπαράγονται αμάσητα από όλα τα sites (συνήθως, "Ερωτήσεις και απαντήσεις", "αλήθειες και ψέματα" κοκ)… Αυτή είναι η σήμερα απαξίωση του ρόλου του δημοσιογράφου από τις κυβερνήσεις.  Ανεξάρτητα λοιπόν με το αν συμφωνούσε κανείς ή όχι με τον κ. Σουφλιά, η είδηση του θανάτου του , μου φέρνει στο μυαλό αυτή την αναπόφευκτη σύγκριση του τότε με το σήμερα: των πολιτικών που σέβονταν το ρόλο των δημοσιογράφων ακόμα κι αν διαφωνούσαν ή συγκρούονται μαζί τους και των πολιτικών που απαξιώνουν τους δημοσιογράφους, ενώ ευαγγελίζονται δημόσια τη διαφάνεια... και τον αγώνα τους κατά των fake news. Δείτε εδώ περισσότερα.

                                            Ενδιαφέρουσες Ιδέες

Hélène Landemore: «Πολιτική χωρίς πολιτικούς» (Συνέντευξη: Claudia Chwalisz - Democracy Next, 4/6)

Η Claudia Chwalisz, Διευθύνουσα Σύμβουλος και Ιδρύτριατου Democracy Next, μίλησε με την Hélène Landemore, Καθηγήτρια Πολιτικών Επιστημώνστο Πανεπιστήμιο Yale, συγγραφέα των βιβλίων "Politics Without Politicians: The Case for Citizen Rule" (Penguin, 2025) και "Open Democracy", και ιδρυτική σύμβουλο του Democracy Next. Η Landemore έχει υπηρετήσει στην Επιτροπή Διακυβέρνησης της Συνέλευσης των Γάλλων Πολιτών για το Τέλος της Ζωής και έχει παρακολουθήσει τη Γαλλική Σύμβαση για το Κλίμα... «Αντιστέκομαι σε αυτό το συμπέρασμα για μια δεκαετία ή και περισσότερο, αλλά τώρα το θεωρώ αναπόφευκτο. Νομίζουμε ότι επανεφευρίσκαμε τη δημοκρατία τον 18ο αιώνα, αλλά δεν το κάναμε. Εφηύραμε μια μορφή νόμιμης ολιγαρχίας βασισμένη στη λαϊκή συναίνεση - μια μορφή όπου η εξουσία δεν μοιράζεται πραγματικά ισότιμα. Συγκεντρώνεται στην κορυφή: μεταξύ των πλουσίων, των μορφωμένων, των ανθρώπων με διασυνδέσεις και μια συγκεκριμένη ψυχολογική προδιάθεση να θέλουν να κυβερνούν... Αν πραγματικά θέλαμε να ενδυναμώσουμε όλους εξίσου, θα εφαρμόζαμε τη δημοκρατία διαφορετικά. Το κανονιστικό ιδανικό είναι τόσο ελκυστικό όσο ποτέ. Οι άνθρωποι είναι πρόθυμοι να έχουν φωνή, πρόθυμοι να έχουν λόγο. Και νομίζω ότι θέλουν κάτι περισσότερο από την απλή επιλογή να ψηφίζουν ανθρώπους που διψούν για εξουσία κάθε λίγα χρόνια. Κάτι άλλο είναι διαθέσιμο. Απλώς πρέπει να έχουμε το θάρρος να το αποδεχτούμε». Δείτε εδώ τη συνέντευξη (Μετάφραση google). 

Plan A - 20 προτάσεις για την Αθήνα

Το Plan A διατυπώνει είκοσι συγκεκριμένες προτάσεις για την πόλη. Δεν λύνουν τα πάντα αλλά είναι επιλεγμένες ώστε να φέρουν αισθητό όφελος στους περισσότερους, με μικρό κόστος εφαρμογής, χωρίς εκτεταμένες ρυθμιστικές αλλαγές. Σε πολλές περιπτώσεις ο δήμος μπορεί να είναι ο βασικός φορέας υλοποίησης· σε άλλες, η κεντρική κυβέρνηση αλλά και ιδιώτες που θέλουν να συμβάλουν... Η Αθήνα δεν είναι χαμένη υπόθεση. Δεν χρειάζεται γκρέμισμα και χτίσιμο πάλι από την αρχή. Ούτε και χρειάζεται μόνο να αγαπάμε να τη μισούμε. Η ιδέα ότι η Αθήνα είναι μία παράξενη περίπτωση πόλης όπου τίποτε, ποτέ δεν μπορεί να αλλάξει είναι εντελώς αβάσιμη αλλά και επικίνδυνη: λειτουργεί σαν άλλοθι για την απουσία δράσης. Πολλές μικρές αλλαγές, όχι μία μεγάλη ιδέα. Τα προβλήματα της πόλης πρέπει να διατυπώνονται ρητά και με ακρίβεια, και οι λύσεις να αναζητούνται εκεί που έχουν ήδη δοκιμαστεί και αποδώσει. Η Αθήνα δεν θα αλλάξει με μία μεγάλη ιδέα, αλλά με πολλές μικρές αλλαγές: συγκεκριμένες, εφαρμόσιμες και βασισμένες σε στοιχεία. Διεθνείς καλές πρακτικές, τοπική εφαρμογή. Οι είκοσι αυτές προτάσεις δεν υποκαθιστούν τα βασικά, το ότι δηλαδή ο Δήμος έχει υποχρεώσεις που πρέπει να εκπληρώνονται και εργαλεία που πρέπει να χρησιμοποιούνται καλύτερα.Το ενδιαφέρον μας είναι εκεί που τα υφιστάμενα εργαλεία δεν φτάνουν ή δεν αποδίδουν. Δείτε εδώ περισσότερα.

Έρευνα Pew Research Center: Σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, η ΕΕ λαμβάνει σήμερα πιο θετικές αξιολογήσεις από ό,τι κατά τη διάρκεια της ψηφοφορίας για το Brexit

Οι άνθρωποι σε πολλά ευρωπαϊκά έθνη βλέπουν την Ευρωπαϊκή Ένωση με μεγαλύτερη ευνοϊκή στάση από ό,τι το 2016, όταν οι πολίτες του Ηνωμένου Βασιλείου ψήφισαν υπέρ της αποχώρησης από την ΕΕ. Ένα χρόνο μετά την ψηφοφορία για το Brexit, οι απόψεις για την ΕΕ βελτιώθηκαν απότομα στις περισσότερες χώρες. Συνολικά, ένας μέσος όρος 60% εξέφρασε θετική άποψη. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, το ποσοστό των ανθρώπων που έβλεπαν θετικά την ΕΕ αυξήθηκε από 45% το 2016 σε 54% το 2017. Υπήρξαν ακόμη μεγαλύτερες αυξήσεις στην ευνοϊκή στάση - 18 ποσοστιαίες μονάδες - στη Γαλλία και τη Γερμανία. Λίγο μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022, οι θετικές απόψεις για την ΕΕ πλησίασαν ή έφτασαν σε επίπεδα ρεκόρ σε πολλές χώρες… Σήμερα, οι απόψεις παραμένουν θετικές, με έναν μέσο όρο 62% των ανθρώπων και στις οκτώ χώρες να λένε ότι βλέπουν την ΕΕ ευνοϊκά... Από το 2016, οι απόψεις για την ΕΕ έχουν βελτιωθεί σε όλο το ιδεολογικό φάσμα στις περισσότερες χώρες. Σε ορισμένες χώρες, αυτό ισχύει ιδιαίτερα μεταξύ εκείνων που βρίσκονται στην αριστερά… Οι πλειοψηφίες σε οκτώ από τις 10 χώρες έχουν επί του παρόντος θετική γνώμη για την ΕΕ. Οι αξιολογήσεις είναι ιδιαίτερα υψηλές στη Σουηδία, όπου το 79% έχει αυτή την άποψη. Στην Ελλάδα και τη Γαλλία, οι απόψεις είναι πιο διχασμένες. Δείτε εδώ την έρευνα (Μετάφραση google). 

                                     Ελληνικές παραδοξότητες

Στρατής Τέλλογλου: Σε ολόκληρη την Ευρώπη (εκτός Ελλάδας) η χρήση των φωτοβολταϊκών μπαλκονιού (Plug & Play) μειώνει τους λογαριασμούς της ηλεκτρικής ενέργειας κατά 30%

Σε ολόκληρη την Ευρώπη, τα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού (Plug & Play) αποτελούν την απόλυτη ενεργειακή επανάσταση. Στη Γερμανία, περισσότεροι από 1.500.000 πολίτες –ακόμη και ενοικιαστές– κρεμάνε ένα πάνελ στο μπαλκόνι τους, το βάζουν στην πρίζα και μειώνουν αμέσως τον λογαριασμό τους έως και 30%. Στην Ελλάδα, την πιο ηλιόλουστη χώρα της ηπείρου, η τεχνολογία αυτή είναι ουσιαστικά «παράνομη». Ο λόγος; Η μαζική αυτοπαραγωγή των πολιτών σαμποτάρεται συστηματικά από τρία συγκεκριμένα συμφέροντα που θέλουν τον καταναλωτή μόνιμα αιχμάλωτο των λογαριασμών: Το Λόμπι των Μεγαλοεργολάβων: Η ελληνική πράσινη μετάβαση σχεδιάστηκε αποκλειστικά για την κατασκευαστική ελίτ που ισοπεδώνει βουνά και κάμπους με γιγαντιαία φωτοβολταϊκά πάρκα στο έδαφος. Οι όμιλοι αυτοί απαιτούν από τον πολίτη να είναι μόνο πελάτης. Αν τα εκατομμύρια των διαμερισμάτων παρήγαγαν το δικό τους ρεύμα τις ώρες της ηλιοφάνειας, τα εγγυημένα κέρδη των μεγάλων παικτών θα κατέρρεαν. Οι Πάροχοι Ενέργειας: Όταν ένα σπίτι καλύπτει μόνο του το ψυγείο και τις stand-by συσκευές του από το μπαλκόνι, δεν αγοράζει αυτές τις κιλοβατώρες από τις εταιρείες προμήθειας. Οι πάροχοι χάνουν σταθερά έσοδα από τη λιανική αγορά, τα οποία δεν μπορούν ούτε να ελέγξουν ούτε να φορολογήσουν. Δείτε εδώ περισσότερα.

Οι χρυσές δουλειές των servicers (analyst.gr, 28/5)

Μεγάλα κέρδη με περιθώρια που ζαλίζουν - σπάνε τα ταμεία οι big 3. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΤτΕ, το Δεκέμβριο του 2025 η συνολική αξία των υπό διαχείριση ανοιγμάτων των διαχειριστών πιστώσεων ανήλθε σε 91,5 δις € - παρουσιάζοντας αύξηση κατά 4,1 δις €, σε σχέση με το Δεκέμβριο του 2024. Κυριολεκτικά θησαυρίζουν οι εισπρακτικές, τα κοράκια δηλαδή, με τα σπίτια των Ελλήνων - προφανώς επίσης τα funds και όλο το «κύκλωμα», με τις ευχές της κυβέρνησης και της ΤτΕ που δήθεν ελέγχει την αγορά. Τέτοια κέρδη δεν έχουν επιτύχει πουθενά αλλού (γράφημα για το 2025) - μόνο στην Ελλάδα που οι Πολίτες της είναι εντελώς απροστάτευτοι από τους νόμους και τους θεσμούς... Παραδόξως εδώ, ο Γ. Στουρνάρας κατά την ακρόαση του στη Βουλή, αναφέρθηκε σε μείωση στα 72 δις €, λέγοντας επί λέξει τα εξής: «Το σύνολο των κόκκινων δανείων, σας είπα πριν, ήταν 100 δισεκατομμύρια το 2018, είναι 72 δισεκατομμύρια σήμερα». Δεν γνώριζε και επιτρέπεται να λέει ένα τόσο μεγάλο ψέμα στη Βουλή, αν και δεν ήταν το μοναδικό;… Μία «αιμορραγία» κεφαλαίων χωρίς σταματημό - αφού ο αφελληνισμός των περιουσιακών μας στοιχείων είναι μοναδικός στα ιστορικά χρονικά. Δείτε εδώ περισσότερα.

                                         **************************************************

Στράτος Σαφιολέας: Τα εισιτήρια στην Αμερική μετατρέπονται σε status symbol και προνόμιο των «εκλεκτών»

Καταλαβαίνω ότι πρέπει να υπάρχει μια ισορροπία μεταξύ επιχείρησης και δημόσιου αγαθού. Σε μια εποχή απομόνωσης, με τον καθένα μας να ζει στο προσωπικό "τεχνολογικό" bubble, που καταναλώνει "content" στο δικό του χρόνο, ο αθλητισμός συνεχίζει να παρέχει μια τελευταία ευκαιρία για μια κοινωνική συνύπαρξη. Αυτή είναι τελικά και η αξία του... Αυτό δεν υπάρχει στην Αμερική. Η λογαριθμική "efficient" τιμολόγηση των εισιτηρίων δεν επιτρέπει στους φιλάθλους να στηθούν πουθενά για να δουν μπάσκετ στην. Το εισιτήριο μετατρέπεται σε status symbol και σπάνιο προνόμιο των "εκλεκτών". Στο μεταξύ στα social media είναι δημοφιλή κάτι κλιπάκια όπου Αμερικανοί πηγαίνουν στην Ευρώπη, και μπαίνουν σε γήπεδα που σείεται όλο το γήπεδο, από τραγούδια, σημαίες, συνθήματα, και παθαίνουν πλάκα. Μέσα στο χαμό εκείνου του γηπέδου, ο αθλητισμός γίνεται γιορτή, και κοινωνία... Η αίσθηση του αποκλεισμού και της αδυναμίας να ζήσεις - και για να είμαστε σοβαροί, του αποκλεισμού από την υγεία, από τη παιδεία που είναι πανάκριβη, από την δυνατότητά σου να αποκτήσεις ένα σπίτι ή να νοικιάσεις κοντά στη δουλειά, γίνεται όλο και πιο αισθητή. Δείτε εδώ περισσότερα.

Έλσα Νικολαΐδου: Επίκουρος - Η αποφυγή της ηδονής (Εισήγηση στο πλαίσιο του 1ου Παγκύπριου Συμποσίου Επικούρειας Φιλοσοφίας, Λάρνακα, 23/5)

Ας ξεκινήσουμε από τις βεβαιότητες: Σκοπός της ζωής είναι η ηδονή. Αυτό είναι εμφανές σε όλο το ζωικό βασίλειο∙ όλοι ζητούν να ικανοποιήσουν τις φυσικές τους επιθυμίες (π.χ. πείνα, δίψα, προφύλαξη από τις καιρικές συνθήκες) - ακόμη και ο άνθρωπος εξ απαλών ονύχων αναζητεί την ικανοποίηση των αναγκών του. Αυτή η εκ των ων ουκ άνευ ανάγκη για την επιβίωση, μπορεί να ικανοποιηθεί πολύ εύκολα... Ο Επίκουρος χωρίς να διακρίνει το σώμα από την «ψυχή» κατανοεί ότι έχουν διαφορετικές επιθυμίες με μόνο σκοπό την «ηδονή». Εφόσον η ηδονή είναι η ικανοποίηση των επιθυμιών, η ευδαιμονία θα είναι η κατάσταση της πλήρωσής τους. Όταν το σώμα είναι ολοκληρωτικά ικανοποιημένο δεν «πονάει» (απονία σώματος) και όταν η ψυχή δεν ταράσσεται από φόβο για μελλοντικά δεινά (αταραξία ψυχής) τότε μπορούμε να πούμε ότι έχουμε κατακτήσει την ηδονή... Ως εκ τούτου, το άτομο που θέλει να ζήσει απαλλαγμένο από ψυχικό και σωματικό πόνο θα πρέπει να προσμετρήσει την ηδονή - το ίδιο και τον πόνο - προκειμένου να επιλέξει. Αυτό δεν εξαρτάται μόνο από την παροντική ηδονή, αλλά και από τα μελλοντικά αποτελέσματα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, σύμφωνα με τον Επίκουρο, θα αποφύγει την ηδονή και θα επιλέξει τον πόνο. Δείτε εδώ το άρθρο (philenews.com, 6/6).

Εκδηλώσεις/ Ανακοινώσεις

Σήμερα η Ένωση Μικρομεσαίων Ο.Κοι.Π. (Civil Society Alliance) διοργανώνει Hμερίδα με θέμα: «Διαφάνεια & Ο.Κοι.Π.». Το πρώτο στρογγυλό τραπέζι με θέμα συζήτησης: «Διαφάνεια και Διάλογος με την Πολιτεία» συντονίζει ο Περικλής Βασιλόπουλος, Δημοσιογράφος, Συντονιστής/ Πρόεδρος της Ένωσης Πολιτών για την ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ. Συμμετέχουν οι: Δημήτρης A. Σωτηρόπουλος, Σπυρίδων Κουρέας, Δημήτρης Θεοδωρόπουλος, Στέφανος Βιτωράτος. Η εκδήλωση γίνεται σήμερα Τρίτη 9 Ιουνίου 2026, στις 13.00 – 17.00, στο Stelios Foundation Conference Hall. Δείτε εδώ το αναλυτικό πρόγραμμα.

Το Ίδρυμα Ευγενίδου διοργανώνει Διεθνές Συνέδριο με θέμα: «Στη σφαίρα των Μελλοντικών Δεξιοτήτων», το οποίο θα διεξαχθεί στις 16-17 Ιουνίου 2026. Δείτε εδώ το πλήρες πρόγραμμα.